Mijn kind is kwaad (en dat mag)

Mag een kind kwaad zijn? Natuurlijk, zul je denken. Toch is het niet altijd makkelijk om je kind zijn moment van kwaadheid te gunnen. Stel het je zelf maar eens voor: je bent moe, het is warm, de dag duurde erg lang en je komt thuis van je werk met het vooruitzicht op een paar uurtjes welverdiende rust. En plots ontsteekt je kind daar om één of andere reden als je pas thuis bent in een woedeaanval. Stuur je het rustig naar zijn kamer om uit te razen (want kwaad zijn mag, alleen moet daarvoor niet het hele gezin geterroriseerd worden) of brul je nog veel luider terug dat het meteen moet ophouden?

Je bent in de supermarkt. Alles is vrij goed verlopen maar er staat een rij aan de kassa omdat iedereen net op dat moment besliste te gaan winkelen. Je kind vraagt een ballon, jij wilt die niet geven en je uk zet een keel op wat resulteert in een geluid dat verdacht lijkt op de luchtalarmen die je kent uit oorlogsfilms. Roep je je kind tot de orde op een kalme maar besliste manier terwijl je het toch zijn boosheid gunt of ga je een gevecht aan met je kind tot het zijn mond houdt?

Boosheid hoeft natuurlijk niet altijd zo extreem te zijn en gepaard te gaan met driftbuien maar het gebeurt wel. En boosheid mag. Het is een gevoel en gevoelens zijn geen dingen die je zomaar uit kunt schakelen. Wat ook de reden van je kind zijn boosheid is (voor hem is die reden even terecht als hij voor jou onterecht lijkt): gun het hem. Maar bepaal natuurlijk zelf de grenzen waarbinnen één en ander moet gebeuren.

Een kader voor boosheid

Doe niet zoals die papa die ik onlangs tegen het lijf liep en die zijn boze kind verbood om boos te zijn. Alsof dat kind iets aan zijn boosheid kan doen.

Je zou ervan staan te kijken als je wist hoeveel ouders hun kind zijn gevoelens niet gunnen. Kwaadheid en opstandigheid worden vandaag o zo snel gezien als één of andere afwijking die op alle mogelijke manieren moet bestreden worden. Gevoelens onderdrukken heet dat dan. En dat is dan weer niet goed voor niemand want onderdrukte boosheid leidt alleen maar tot angst en gevoelens van verdriet. En dan ben je nog verder van huis. Boosheid en de gevolgen van onderdrukte boosheid zijn geen dingen die je bestrijdt door naar de huisarts te stappen en een pilletje te vragen. Die pilletjes maken de farmaceutische industrie wel beter maar helpen ze je kind? En welke boodschap geef je aan een kind als je het de indruk geeft dat zijn gevoelens van boosheid, angst of verdriet moeten bestreden worden? Dat die gevoelens abnormaal zijn en dus best onderdrukt worden.

Kinderen kunnen niet opgroeien zonder periodes van conflict. Het is het logische gevolg van hun drang naar zelfstandigheid en eigenheid. Elk kind leert geleidelijk aan dat zijn mama en papa ook maar wezens van vlees en bloed zijn met hun gebreken en er niet alleen zijn voor hem of haar. En elk kind leert zo dat het vroeg of laat zijn eigen weg moet gaan.

Tenminste als het goed gaat. Je zou er van schrikken als je wist hoeveel volwassenen nog altijd verwikkeld zijn in het grote afscheid van mama en papa en de stap naar zelfstandigheid. Vaak omdat ze nooit geleerd hebben dat hun eigen gevoelens, wensen en verwachtingen verdienen om te bestaan en gehoord te worden.

Dus: bestrijd de kwaadheid van je kind niet, kader het, geef het een plaats en laat het toe. Maar binnen bepaalde grenzen en afspraken. Je kunt die grenzen zelfs bijna letterlijk een eigen kader geven. Zoals de kamer waar je je kind naar toe stuurt om lekker uit te razen.